index.php

Duurzame Gemeenschappen

Platform voor duurzame initiatieven voor en door de gemeenschap

Fryslân Bloeit wint Michel Poulain Award op Blue Zone Festival

De Bloeiweken richten zich op het bevorderen van welzijn, vitaliteit en gemeenschap in Fryslân en sluiten daarmee aan bij de principes van de zogenoemde Blue Zones: gebieden in de wereld waar mensen aantoonbaar langer en gezonder leven.

Fryslân Bloeit is een regionaal initiatief dat zich richt op het versterken van brede welvaart in de provincie Fryslân. De Bloeiweken zijn een uitnodiging aan iedereen in het dorp om samen zichtbaar te maken wat er al leeft, groeit en verbindt. Gedurende deze weken krijgen bewoners, lokale organisaties en ondernemers de ruimte om ideeën tot bloei te laten komen en samen te werken aan een sterke, levendige gemeenschap. Het concept is eenvoudig maar krachtig: door lokaal initiatief te stimuleren ontstaat een beweging die mensen samenbrengt en nieuwe energie geeft aan dorpen en wijken.

Het initiatief vond zijn oorsprong in Bakkeveen, waar rondom een lokale huisarts een bloeizone ontstond. Daar zag Bouwe de Boer met eigen ogen hoe een gemeenschap tot bloei kan komen wanneer gezondheid en verbinding centraal staan. Geïnspireerd door deze ervaring besloot hij samen met het Fryslân Bloeit-team deze aanpak verder te ontwikkelen en breder in de provincie toe te passen.

Op het moment dat de prijs werd uitgereikt in Amersfoort, was De Boer in Leeuwarden, in het Fries Natuurmuseum, waar hij samen met een zaal vol bloeidorpen en lokale partners werkte aan nieuwe Bloeiweken. Daar kwam via een appbericht het nieuws binnen dat Johannes Lankester, penvoerder van het initiatief, de prijs in ontvangst had genomen. Op de foto die volgde, met de bokaal in zijn handen, barstte in de zaal in Leeuwarden spontaan gejuich los.

“Het is een grote eer om Fryslân Bloeit en al deze initiatieven te mogen vertegenwoordigen,” aldus Lankester. “Dat het zo goed wordt ontvangen in de rest van Nederland, geeft vertrouwen dat we samen nog veel meer Bloeiweken kunnen realiseren.”

Volgens De Boer laat het moment precies zien waar Fryslân Bloeit voor staat. “Dit is waar we het voor doen. Het gebeurt in de dorpen, met elkaar, met de mienskip. Deze prijs is van iedereen die meedoet en bijdraagt aan een bloeiend Fryslân.”

De Michel Poulain Award is vernoemd naar demograaf Michel Poulain, die aan de basis stond van het Blue Zone-concept. Met de prijs worden initiatieven erkend die bijdragen aan gezondheid en leefkwaliteit

Fryslân Bloeit heeft woensdagavond 15 april de Michel Poulain Award gewonnen tijdens het Blue Zone Festival in Amersfoort. De prijs wordt jaarlijks uitgereikt aan een inspirerend initiatief dat zich inzet voor de ontwikkeling van gezondere, duurzamere en meer verbonden leefomgevingen. Binnen de categorie maatschappelijke initiatieven eindigde Fryslân Bloeit als eerste, uit een veld van 35 deelnemers.

Het Groene Bondgenoten Stimuleringsfonds is weer geopend

Waarvoor kun je een aanvraag doen?

Groene Bondgenoten heeft dit fonds in het leven geroepen om samenwerking tussen vrijwilligersgroepen te stimuleren en hiermee een betere kwaliteit van de groene leefomgeving ook financieel te ondersteunen. Dit fonds loopt sinds 2023 en we hebben sindsdien al meer dan 100 lokale initiatieven (mede) mogelijk gemaakt. Ook in 2026 wordt het Stimuleringsfonds daarom weer opengesteld.

De werkwijze van het fonds:


Groene vrijwilligers kunnen een financiële bijdrage aanvragen voor initiatieven:

We nodigen groene vrijwilligersgroepen vooral ook uit om met initiatieven te komen gericht op Basiskwaliteit Natuur en de Omgevingswet.

Hieronder staan ter inspiratie enkele voorbeelden van activiteiten waarvoor financiering kan worden aangevraagd:

Hoeveel geld kan ik aanvragen

Per initiatief kan maximaal € 1.000 worden aangevraagd.

Wanneer kan ik een aanvraag indienen?

Een aanvraag indienen kan weer vanaf 15 maart 2026 tot uiterlijk 30 november 2026. De regeling wordt eerder gesloten als het budget op is. Aanvragen worden doorlopend op volgorde van binnenkomst door een jury beoordeeld, bestaande uit vrijwilligers en medewerkers van de partnerorganisaties binnen Groene Bondgenoten. Je hoort binnen zes weken of je aanvraag wordt toegekend. Het bedrag moet binnen één jaar na toekenning zijn besteed.

Wie kan een aanvraag doen?

Iedere groene vrijwilligersgroep kan een aanvraag doen, mits het een (beoogde) samenwerking met anderevrijwilligers(groepen) betreft. Het heeft de voorkeur dat een vrijwilligersgroep met een rechtsvorm (stichting of vereniging) de aanvraag indient. Eventueel kan ook een particulier namens een groene vrijwilligersgroep zonder rechtsvorm een aanvraag doen.

Hoe kan ik een aanvraag indienen?

Voor meer informatie en om een aanvraag in te dienen ga je naar de website van Groene Bondgenoten.


* Dit fonds is mede mogelijk gemaakt door de deelnemers van de Postcode Loterij.*

Tekst en afbeeldingen overgenomen van Groene Bondgenoten.

Het Groene Bondgenoten Stimuleringsfonds ondersteunt financiële samenwerking tussen vrijwilligersgroepen om de groene leefomgeving te verbeteren.

Collectief vraagt steun voor ontwikkeling Korte Keten

Al eerder werd in het Landbouwakkoord de oprichting van een Steunpunt Korte Keten bepleit. Zeker in het licht van de geopolitieke spanningen is een investering in een robuuste lokale, duurzame en gezonde korte voedselketen van groot belang. De Tweede Kamer is komende week aan zet om in de begroting van het ministerie van Landbouw duidelijke keuzes te maken voor een voedselsysteem dat bijdraagt aan het welzijn van burgers én een gezond toekomstperspectief biedt voor boeren. Daar zou de korte keten een belangrijke pijler van moeten zijn.

Lees de notitie hier.

Voor vragen over dit initiatief, neem gerust contact op met Bregje Hamelynck: bregje@transitiecoalitievoedsel.nl

Foto en tekst overgenomen van Transitiecoalitievoedsel.nl

Een collectief van meer dan 20 landelijke organisaties actief in de korte keten, waaronder de Transitiecoalitie Voedsel, vraagt in een notitie steun van de Tweede Kamer voor het professioneel tot ontwikkeling brengen van de duurzame korte keten.

Mooie en belangrijke stap in het traject van Ús Takomst!

“Met dit document geven we een duidelijke boodschap af: Alleen door sterke samenwerking tussen gemeenten, provincie, maatschappelijke partners en initiatieven uit de mienskip bouwen we aan een sterk en toekomstbestendig Fryslân.”

Ús Takomst is tot stand gekomen als een bottom-up initiatief, waarin samen is gewerkt aan een concrete agenda voor de toekomst van Fryslân. Niet als een afgerond plan, maar als een open uitnodiging om gezamenlijk richting te geven aan de grote opgaven waar Fryslân voor staat.

Het moment van aanbieden aan de voorzitter van de VFG markeert een volgende stap. In veel Friese gemeenten starten de komende periode de gesprekken over nieuwe coalities. De oproep aan gemeenten is helder: neem de agenda serieus en leg deze op tafel tijdens de coalitieonderhandelingen.

Ús Takomst stopt niet bij de overhandiging van dit document. Op 11 mei vindt de volgende bijeenkomst plaats.

Aanmelden kan alvast via deze link: https://generatiefryslan2035.nl/event/us-takomst-3/

Foto’s: Niels de Vries https://www.nielsdevriesfotografie.nl/

Ús Takomst – GF2035Downloaden

Op 11 maart heeft Generatie Fryslân 2035 hun oproep, in aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen, officieel aangeboden aan Avine Fokkens-Kelder, als voorzitter van de Vereniging van Friese Gemeenten (VFG). 

Organiseer een Vrijheidsmaaltijd op 5 mei

Op 5 mei schuiven overal in Nederland mensen aan voor een Vrijheidsmaaltijd. Ze komen samen en delen verhalen over vrijheid en democratie. Zo vieren we vrijheid aan tafel.  

Breng jouw buurt dichter bij elkaar en organiseer ook een Vrijheidsmaaltijd. Lees hoe je met jouw stichting of vereniging geld aanvraagt bij Vfonds. En ontdek hoe het Nationaal Comité 4 en 5 mei je ondersteunt met blikken soep en promotiematerialen.  

Meer informatie en geld aanvragen

Dit krijg je van het Vfonds

Organiseer je een maaltijd met 25-49 deelnemers? Dan ontvang je € 350,- om een Vrijheidsmaaltijd te organiseren. Voor een maaltijd met 50 of meer deelnemers krijg je € 1000,-. Dat hele bedrag maken we in één keer aan je over. Je kunt het gebruiken voor eten en drinken, maar ook voor een artiest of voor servies.

Dit krijg je nog meer

Bij het Fonds kun je terecht voor geld voor jouw Vrijheidsmaaltijd. Het Nationaal Comité 4 en 5 mei is aanjager van de traditie – en zorgt onder meer voor blikken soep, gesprekskaartjes, placemats en posters. Meld je maaltijd na jouw aanvraag bij Vfonds daarom óók aan bij Vrijheidsmaaltijden.nl.

Foto: Anne Reitsma overgenomen van Vfonds.nl

Samen eten verbindt. En met buurtgenoten praten over vrijheid en democratie, is in deze roerige tijd fijn en nodig.

MasSCOT lanceert online traject voor wie wil samenleven in plaats van alleen wonen

In een samenleving waarin wonen steeds duurder en individualistischer wordt, groeit bij veel mensen het verlangen naar andere vormen van samenleven. Op 21 maart lanceert MasSCOT een nieuw online leertraject voor iedereen die wil verkennen hoe wonen ook anders kan: bewuster, socialer en duurzamer. MasSCOT richt zich op mensen die dromen van cohousing, ecodorpen of andere vormen van gemeenschappelijk wonen, maar niet goed weten waar te beginnen. De cursus vertrekt niet vanuit snelle oplossingen of kant-en-klare modellen, maar vanuit een langzaam en mensgericht ontwikkelingspad. 

“Samen wonen is geen technisch project, maar een menselijk proces,” zegt mede-initiatiefnemer Roland Kums. “Veel projecten stranden niet op geld of regels, maar op verwachtingen, communicatie en groepsdynamiek. MasSCOT wil daar ruimte voor maken.”

Van idee naar levende gemeenschap

Het traject bestaat uit zeven modules die deelnemers stap voor stap meenemen door de belangrijkste vragen bij gemeenschapsvorming: motivatie en draagkracht, gedeelde waarden, groepsprocessen, organisatievormen, juridische en financiële kaders, en het vinden van een geschikte plek. Dat gebeurt via korte video’s, interviews met bestaande woonprojecten in België en Nederland, reflectie-oefeningen en concrete opdrachten.

De cursus is volledig online en kan individueel gevolgd worden, maar moedigt ook aan om samen te werken met een (toekomstige) groep. De inhoud blijft bewust toegankelijk en realistisch, zonder het idealisme los te laten.

Aansluiten bij een bredere beweging

MasSCOT is een Erasmus+project van Samenhuizen (BE) en GEN-NL en bouwt voort op meer dan twintig jaar praktijkervaring binnen het netwerk van gemeenschappelijk wonen in de Lage Landen. Tegelijk sluit het aan bij een bredere maatschappelijke beweging die vragen stelt bij groei, bezit en individuele zelfredzaamheid.

“We zien dat ‘genoeg’ niet alleen over consumptie gaat, maar ook over wonen en leven,” zegt mede-initiatiefnemer Monique Wijn. “Samen leven vraagt meer afstemming, maar biedt ook meer veerkracht.”

Praktisch

Lancering: 21 maart 2026 
Vorm: online leertraject (7 weken, zelf te plannen) 
Doelgroep: mensen met interesse in cohousing, woongemeenschappen of gedeeld wonen 
Meer info: info@masscot.eu en www.masscot.eu 
Meedoen: Aanmelding

Nieuwe cursus ondersteunt mensen die dromen van gemeenschappelijk wonen, met aandacht voor menselijkheid, tijd en draagkracht.

Lobby mee voor een groen en gezond landbouw- en voedselbeleid

Oproep namens het Groenboerenplan

Op 18 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen. Dat is jouw kans om invloed uit te oefenen op het beleid in jouw gemeente. Maar je hoeft niet te wachten op 18 maart. Je kunt nu je stem al laten horen voor een groene en gezonde gemeente! Zet je nu al in, samen met buurtgenoten. Stuur bijvoorbeeld een brief of organiseer een verkiezingsdebat. Pleit samen met andere groepen in de achterban van het Groenboerenplan voor een groen en gezond gemeentelijk landbouw- en voedselbeleid. Het kan wel, maar het heeft aandacht nodig!

In ons manifest vind je de belangrijkste aandachtspunten. Daarnaast hebben we een lobbypakket voor je gemaakt met stappenplannen, voorbeelden en natuurlijk het manifest, gebaseerd op de enqûete van najaar ’25 en de tien punten van het Groenboerenplan. Heel praktisch inzetbaar, met groots effect! 

Vraag nu het lobbypakket aan!

Ga je iets organiseren? Heb je vragen? Wij zijn bereikbaar via info@groenboerenplan.nl

Hoe kun je meedoen? Dat kan op allerlei manieren. In het lobbypakket vind je twee opties: 

  1. Stuur een brief naar de verschillende politieke partijen die meedoen aan de verkiezingen in jouw gemeente. 

    Wij hebben vast een voorbeeldbrief voor je geschreven. Via het driestappenplan vind je snel aan wie je de brief met het manifest kan sturen.  

    Voor een bijeenkomst met een debat, film of voedselquiz vind je in het lobbypakket een handige opzet. Met stappenplan, voorbeelduitnodigingen en voorbeeldberichten voor sociale media.

    Wil je eerst meer weten?

    – Lees meer over de achtergrond van deze actie.

    – Of kijk voor meer tips, acties, en voorbeeldbrieven richting jouw gemeente bij tips voor gemeenten

    Wat is groenboeren? 

    ‘Groene boeren’ leveren een grote bijdrage aan dierenwelzijn, bodem- en waterkwaliteit, leggen koolstof vast en stimuleren biodiversiteit. Ze dragen daarmee bij aan voedselzekerheid en zorgen voor een vitaal platteland waar natuur en landbouw hand in hand gaan. 

    Wat is het Groenboerenplan?

    Het Groenboerenplan is een 10 puntenplan voor een omslag naar een toekomstbestendig landbouw- en voedselsysteem. Boerenorganisaties werken samen in de lobby op Europees, landelijk en lokaal niveau voor een landbouw die werkt zonder chemie en kunstmest; natuurgedreven, sociaal verbonden en economisch gedragen. Vanuit het Groenboerenplan willen we voor iedere boer de weg vrijmaken om naar zo’n groenboeren landbouwpraktijk te groeien en voor elke burger om gezond voedsel bereikbaar en betaalbaar te maken. Dat begint bij beleid in dorpen en steden.

    Meer weten? Kijk op groenboerenplan.nl of mail naar info@groenboerenplan.nl. 

    Deze actie wordt mogelijk gemaakt dankzij steun van Triodos Foundation

    Het Groenboerenplan is een 10 puntenplan voor een omslag naar een toekomstbestendig landbouw- en voedselsysteem. Boerenorganisaties werken samen in de lobby op Europees, landelijk en lokaal niveau voor een landbouw die werkt zonder chemie en kunstmest; natuurgedreven, sociaal verbonden en economisch gedragen. Vanuit het Groenboerenplan willen we voor iedere boer de weg vrijmaken om naar zo’n groenboeren landbouwpraktijk te groeien en voor elke burger om gezond voedsel bereikbaar en betaalbaar te maken. Dat begint bij beleid in dorpen en steden.

    Wanneer en hoe kun je jezelf op de radar zetten voor de gemeenteraadsverkiezingen?

    Artikel en afbeelding overgenomen van Energie Samen.

    Vlak na de verkiezingen zijn de coalitieonderhandelingen. Dan is het zaak om hapklare stukjes in te brengen die in het coalitieakkoord kunnen landen. In ons inspiratiedocument vind je voorbeeldzinnen uit verkiezingsprogramma’s en moties, relevante bronnen en hulpmiddelenDownload hier het inspiratiedocument.

    We raden je aan om de e-mail per partij te sturen en dan die partij in de aanhef te noemen. Het is vaak niet duidelijk wie het verkiezingsprogramma schrijft, dus stuur de e-mail zo breed mogelijk naar de volgende mensen:

    1. De gemeenteraadsfractie
      Kijk op de website van je gemeenteraad voor de e-mailadressen. Vergeet in de grotere gemeenten ook niet de fractiemedewerker (vaak zit die achter het algemene adres, bijvoorbeeld sp@eindhoven.nl). Op die website zie je ook welke partijen in de gemeenteraad zitten. Die namen kan je vervolgens gebruiken in de volgende twee stappen.
    2. Het bestuur van de partij
      Google bijvoorbeeld op ‘VVD Lochem’ of ‘Lokaal Belangrijk Leusden’ om die e-mailadressen te vinden.
    3. De programmacommissie
      Als je op de partijpagina bent, moet je soms even zoeken wie dat doet. Sommige partijen hebben er een speciaal e-mailadres voor (iets als programma@GLPvdAutrecht.nl). Anderen vermelden de leden van de programmacommissie, maar vaak vind je ook niets. Vertrouw er dan op dat de bovenstaande mensen je e-mail naar die commissie doorsturen.

    Denk ook aan het Warmteprogramma

    Het warmteprogramma staat geheel los van de verkiezingen, maar moet wel eind 2026 klaar zijn. Veel gemeenten zijn hier dus al aan begonnen. Ga in gesprek met de beleidsmedewerker-warmte, drink een kop koffie met de wethouder en ga eens langs bij de gemeenteraadsfracties. Of zoek je collega-coöperaties op en schrijf samen een input, zoals de coöperaties in de stad Utrecht gaan doen.

    Wil je effect hebben richting de gemeenteraadsverkiezingen? Begin dan zo snel mogelijk: bouw aan je netwerk, lever concrete voorstellen aan en zoek het gesprek met álle partijen die straks aan tafel zitten. Met een goed netwerk en een gerichte, heldere boodschap vergroot je als energiecoöperatie lokaal je slagkracht – niet alleen rond de verkiezingen, maar ook voor de vier jaar daarna.

    Geleerde lessen uit het webinar ‘Energiecoöperaties nu aan zet richting gemeenteraadsverkiezingen 2026’

    Vorig jaar mei gingen lokale raadsleden en coöperatieve experts Jan Pieter van der Velde (Raadslid Fryske Nasjonale Partij Tytsjerksteradiel en Directeur Groninger Energiekoepel) en Lieke van Son (Raadslid GroenLinks Breda) in gesprek over de kansen voor energiecoöperaties rond de gemeenteraadsverkiezingen van 2026. Hun boodschap was eensgezind: dit is hét moment voor coöperaties om lokaal hun positie te versterken en invloed uit te oefenen op de komende politieke koers.

    De 3 belangrijkste lessen uit het webinar

    1. Netwerken, netwerken, netwerken

    Voor het realiseren van projecten – van een energie-besparingsactie tot een groot zonnepark – zijn goede contacten binnen de gemeente onmisbaar. Onderhoud je relatie met de gemeenteraad, relevante wethouders en de ambtelijke afdelingen duurzaamheid, ruimtelijke ordening en economische zaken. Juist nu is het moment om te investeren in je netwerk: lever input aan verkiezingsprogramma’s, maak kennis met lijsttrekkers en laat van je horen tijdens de campagneperiode. “Hou dat netwerk goed in tact en blijf de positieve mensen zoeken, want er zijn altijd mogelijkheden”, aldus Jan Pieter van der Velde.

    2. Wees concreet

    Tijdens de verkiezingscampagne en vooral in de coalitieonderhandelingen krijgen politieke partijen enorm veel input en ideeën binnen. Zorg dat jouw boodschap eruit springt door heel concreet te zijn: wat kan jouw coöperatie bijdragen aan de lokale energietransitie, en wat heb je van de gemeente nodig? Lieke van Son benadrukt: “Je kan politici helpen door echt concreet te worden: ‘Dit is wat wij kunnen bijdragen, en daarvoor hebben wij dit nodig’.”

    3. Benader diverse partijen en pas je taal aan

    Zoek niet alleen contact met de partijen waar je jezelf in herkent, maar ook met partijen die misschien wat verder van je af staan. Een goede ingang bij verschillende partijen vergroot de kans dat je plannen uiteindelijk in het coalitieakkoord terechtkomen. Denk daarbij goed na over je aanpak: welke waarden spreken een partij aan? Benadruk het lokale, sociale, duurzame, ondernemende, solidaire of betrouwbare aspect – wat bij die partij het beste landt. Kortom: sluit met je boodschap aan bij de belevingswereld van de partij.


    Het hele artikel kun je lezen op de website van Energie Samen waar je ook het webinar terug kunt kijken.

    De verkiezingsprogramma’s zijn inmiddels geschreven, dus daar kun je geen invloed meer op uitoefenen. Maar je kunt jouw energiecoöperatie nog wel op de radar zetten tijdens de campagneperiode.

    Vrijkaarten HIER Opgewekt 2026

    HIER Opgewekt is het landelijke event waar alle lokale energie-initiatieven in Nederland eens per jaar bij elkaar komen. Doe nieuwe kennis op, ontmoet gelijkgestemden, en leer van elkaar. Je bent van harte welkom. 

    >> Programma & aanmeldenhier.nu/hieropgewekt

    Als partner van HIER Opgewekt 2026 mag Duurzame Gemeenschappen 4 vrijkaarten weggeven aan bewonersinitiatieven op gebied van warmte of energie (geen gevestigde coöperaties). Wil je in aanmerking komen voor een vrijkaart? Stuur dan een bericht naar info@duurzamegemeenschappen.nl.

    HIER opgewekt is een initiatief van klimaatstichting HIER. 

    Ben je betrokken bij een bewonersinitiatief dat buurtgenoten helpt met energie besparen? Of zijn jullie je aan het oriënteren op een alternatief voor aardgas? Kom dan naar HIER opgewekt, op vrijdag 20 maart in Orpheus, Apeldoorn. In één dag alles over collectief energie besparen, opwekken, en duurzame warmte.

    Verkiezingactiviteit organiseren? LSA helpt mee!

    De politiek heeft namelijk direct invloed op jouw initiatief. Misschien vind je politiek belangrijk, of denk je juist dat het ver van je afstaat — maar de gemeente beslist over veel zaken die jouw initiatief kunnen versterken of juist bemoeilijken. Denk aan subsidies, vergunningen of besluiten van de gemeenteraad die effect hebben op jouw initiatief of wijk.

    Wat kun je organiseren?
    De komende maanden is dé periode om iets te organiseren, want kandidaat-raadsleden trekken de buurten in om met bewoners in gesprek te gaan en te horen wat er speelt. Nodig ze uit: een kans om jullie wensen op de politieke agenda te krijgen.
    Als initiatief kun je hierop inspelen door activiteiten te organiseren zoals:

    LSA helpt je graag!
    Weet je niet hoe dit aan te pakken? Of weet je niet goed hoe je een activiteit richting de politiek kunt organiseren, maar wil je dit wél doen omdat je het belang ervan inziet? LSA Bewoners kan tot aan de verkiezingen initiatieven ondersteunen — van het meedenken over een goed idee tot het helpen bij de uitvoering. Ga naar de website van LSA Bewoners voor meer informatie.

    Foto en tekst overgenomen van onze partner LSA Bewoners

    Nu het stof van de landelijke verkiezingen is neergedaald, staan de gemeenteraadsverkiezingen in maart alweer voor de deur. Deze verkiezingen zijn hét moment om invloed uit te oefenen op het lokale beleid van de komende vier jaar — en om jouw initiatief onder de aandacht te brengen van de  politiek in jouw gemeente.

    Volgende pagina »